pokaż na mapie pomniejsz mapę pełny ekran > <
rozszerz mapę >

Cztery wsie u podnóża Małych Pienin

Szlachtowa, Jaworki, Czarna i Biała Woda, wsie nad potokiem Grajcarek – dawniej nad Ruskim Potokiem – tworzą najbardziej wysuniętą na zachód łemkowską enklawę, przez etnografów nazwaną Rusią Szlachtowską. czytaj więcej

Dzisiaj o obecności Łemków przypomina kilka starych zagród i zdziczałe sady rozrzucone w dolinie Białej Wody, jej tarasowe pola, nieliczne stare chyże w Czarnej Wodzie, bielone kapliczki wzdłuż drogi ze Szlachtowej oraz dwie murowane cerkwie: w Szlachtowej i Jaworkach (dawniej greckokatolickie, obecnie świątynie rzymskokatolickie). Kiedy z Małych Pienin wysiedlano Łemków (przesiedlenia przeprowadzane w ramach Akcji Wisła trwały tam do 1950 r.), na ich łąkach górale z Podhala zaczęli wypasać owce. Pierwszy redyk ruszył w 1948 r., powstało kilka owczarni i bacówek. Ruś Szlachtowska stała się doskonałym terenem wypasowym, a z czasem zakątkiem chętnie odwiedzanym przez turystów.

Pod koniec XIX w. ta część Łemkowszczyzny słynęła z druciarstwa. Mieszkańcy Białej Wody nauczyli się rzemiosła od pobratymców z południowych stoków Karpat. Druciarze wędrowali po karpackich wsiach, za pomocą miedzianego drutu naprawiając gliniane naczynia. Wyruszali wczesną wiosną, wracali późną jesienią. Ze swoimi skromnymi warsztatami docierali nawet do odległych krajów azjatyckich. Z drutu wyplatali łapki na myszy i drobne przedmioty gospodarskie, a nawet… oprawki do okularów. Kiedy w wiejskich domach upowszechniły się naczynia blaszane, wędrowni rzemieślnicy zajęli się ich łataniem. Z czasem sami zaczęli wyrabiać z giętej blachy miedzianej lub cynowej miski, konewki, lejki, formy na baby i różnych kształtów foremki do ciastek.

Komentarze
Musisz być zalogowany. Jeśli nie masz jeszcze konta zarejestruj się!
Zdjęcia